Przedsiębiorca posiadający zaległości w ZUS może starać się o umorzenie długu. Jest to jednak możliwe wyłącznie w uzasadnionych przypadkach i dotyczy jedynie składek za osobę prowadzącą działalność.

Umorzenie, ze względu na publicznoprawny charakter należności z tytułu składek, jest rozwiązaniem wyjątkowym i możliwe jest jedynie w przypadku całkowitej nieściągalności lub ważnego interesu osoby zobowiązanej, takim jak m. in. trudna sytuacja materialna i życiowa uniemożliwiająca spłatę zaległych składek.

Pamiętać należy, że umorzenie nieopłaconych składek może mieć wpływ na zakres oraz wysokość przyszłych świadczeń, jakie będą przysługiwać płatnikowi z ubezpieczeń społecznych. Przy ustalaniu prawa do emerytury lub renty dla płatników zobowiązanych do opłacania składek na własne ubezpieczenia emerytalne i rentowe, nie uwzględnia się okresu, za który nie zostały uiszczone składki.

W przypadku, gdy sytuacja finansowa płatnika i jego rodziny nie pozwala na jednorazowe uregulowanie zobowiązań z tytułu składek, ZUS może rozłożyć spłatę tych należności na raty.

Rozłożenie niezapłaconych składek na raty polega na możliwości uregulowania tych należności w dłuższym okresie czasu i stanowi dla płatnika dogodną formę spłaty.

Warunkiem udzielenia układu ratalnego jest wystąpienie do ZUS z wnioskiem oraz dostarczenie dokumentów niezbędnych do oceny sytuacji finansowej płatnika.  Pomocą w skompletowaniu oraz wypełnieniu niezbędnych dokumentów służą płatnikom składek powołani w Oddziałach ZUS doradcy do spraw ulg i umorzeń.